Thuốc Lá

***

Tôi có thể so sánh một số tôn giáo ngày nay cũng giống như vấn đề hút thuốc lá (tôi tránh dùng thuốc phiện để làm thí dụ vì không muốn có người đùng đùng lôi ông Karl Marx thức dậy!).

Chỉ cần trí suy luận bình thường của một người bình thường, ai cũng có thể biết rằng thuốc lá có hại cho cơ thể. Chỉ cần nhìn vào số lượng nhựa bám vàng trên các ngón tay sau vài điếu thuốc là ai cũng có thể tưởng tượng được chuyện gì xảy ra trong hai lá phổi của những người hút lâu năm. Thế nhưng khi nói chuyện với một người nghiện thuốc lá thì chúng ta có thể thấy cái tri thức của con người làm việc một cách khôn khéo lạ lùng. Khi nó có một mục đích cần đạt đến thì nó có thể tự lèo lái, xoay trở rồi đưa ra những lý luận tinh xảo để lấy những dữ kiện tốt lành che đậy những thực chất tai hại. 

Khi “cần hút thuốc” (vì nghiện hóa chất, vì ý chí yếu đuối, v.v.) một người có thể tự thuyết phục và trấn an mình bằng dữ kiện tốt lành (“khoa học chưa thật sự chứng minh được thuốc lá có hại”, “nếu hút thuốc thật sự có hại thì chính phủ đã cấm triệt giống như cấm bạch phiến rồi”, “bao nhiêu trăm triệu người khác cũng hút cũng đâu có sao”, “hút thuốc giúp tinh thần thư thản”, “hút thuốc tỏ ra là một người sành sỏi điệu nghệ”, v.v.) mà gạt bỏ qua những thực tế tai hại của việc hút thuốc (tỉ lệ ung thư phổi, tai, mũi, họng và tuổi thọ ngắn của người hút thuốc cao hơn nhiều lần so với người không hút thuốc, v.v.)

Kỹ nghệ sản xuất thuốc lá đương nhiên vì lợi nhuận đã luôn luôn giấu nhẹm sự thật về thuốc lá. Họ khảo cứu về tác động của thuốc lá trên cơ thể con người, nhưng thay vì phổ biến sự độc hại của nó thì họ dùng kiến thức nầy để cố chế tạo ra những sản phẩm thu hút người mua hơn. Nhà cầm quyền cũng vì lợi tức thuế má từ công nghệ sản xuất và phân phối thuốc lá đã làm ngơ về vấn đề nầy cho đến những năm gần đây.

Khoa học ngày nay đã chứng minh rõ ràng là hít ngữi khói thuốc của người khác đang hút (gọi là “hút thuốc thụ động”) cũng độc hại không kém tự mình hút. Tuy vậy khi có luật cấm hút thuốc ở một số nơi công cộng, nhiều người hút thuốc lá rất phẫn nộ. Họ cho rằng quyền tự do của họ đã bị xúc phạm. Họ cho rằng nhu cầu và lối sống nầy của họ cần phải được mọi người tôn trọng.

Chúng ta vẫn thường thấy những người hút thuốc ở chỗ đông người hay những bà mẹ điềm nhiên hút thuốc kế bên các đứa con nhỏ của họ. Vì không muốn phiền phức, hơn là vì lý do lịch sự, chúng ta bỏ đi chỗ khác thay vì phản đối việc làm của họ.

Đến lúc nào, hay ở trường hợp nào, chúng ta mới không còn lo ngại phiền phức để trình bày với những người nầy về nhận xét và ý nghĩ của mình?

Nếu ai cũng nghĩ người khác sẽ làm việc nầy thì rốt cùng rồi người đó sẽ là ai?

***